http://www.mardomsalari.com/Template1/News.aspx?NID=159481

 دیپلماسی منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران هر چند به علت سنگ‌اندازی برخی قدرت‌های فرامنطقه‌ای که مخالف گسترش روابط ایران با همسایگان خود هستند با فراز و فرودهایی همراه بوده است اما برآیند کلی تحرکات دیپلماتیک ایران و به ویژه استقبال کشورهای منطقه‌ای از تقویت مناسبات دو جانبه و منطقه‌ای با ایران مبین حرکت رو به جلوی دیپلماسی ایران در خلیج‌فارس است. با توجه به قرار گرفتن ایران در مقطع حساس کنونی و تحریم و فشارها از سوی کشورهای غربی، دیپلماسی منطقه‌ای ایران بسیار مهم و حیاتی به نظر می‌آید که ایران باید برای تقویت روابط هر چه تلاش کند تا از طریق بازی‌های منطقه‌ای بتواند جای خالی روابط با قدرت‌های بزرگ را پر کند. بر همین اساس محیط بازی‌های منطقه‌ای ایران به علت وسعت متغیرهای دخیل بسیار قابل نوسان است. 4 محیط بازی برای ایران در منطقه وجود دارد که ایران را در تقویت دیپلماسی منطقه‌ای یاری می‌کند.

1- محیط شیعی: اولین متغیری که می‌تواند برای ایران در دیپلماسی منطقه‌ای مهم باشد، رابطه با کشورهای شیعی مذهب و حمایت از آنها است. لبنان، عراق، سوریه، بحرین، یمن و بسیاری دیگر از کشورهای مسلمان در اولویت سیاست خارجی ایران برای برقراری رابطه هستند و دیپلماسی با محوریت شیعه یکی از بهترین محیط‌ها را برای بازی‌های منطقه‌ای فراهم کرده است.

2- ملی: تاکید بر منافع ملی و محیط ایرانی در روابط بین‌الملل بستر مناسبی برای دیپلماسی ایران با کشورهای خاورمیانه‌ است. رابطه با کشورهای فارسی‌ زبان از جمله تاجیکستان، افغانستان، آذربایجان و کشورهای حوزه قفقاز فرصت مناسبی برای ایران فراهم خواهد کرد که صادراتش را به این‌کشورها توسعه دهد و جایگزین مناسبی برای کشورهای تحریم‌کننده‌باشد.

3- اسلامی: از آنجا که کشور ایران، کشوری اسلامی است و وحدت جهان اسلام و تشکیل ام‌القری اسلامی را یکی از اهداف اولیه خود تعیین کرده است بنابراین بازی در محیط اسلامی، یکی از فعالیت‌هایی خواهد بود که برای ایران در محیط بین‌الملل بسیار مفید خواهد بود. رابطه با عربستان، عراق و کشورهای عربی حوزه خلیج‌فارس، به علت نزدیکی آرمان‌ها و اهداف علاوه بر موفقیت برای هر کدام از کشورها، باعث تقویت جهان اسلام و وحدت بین کشورها خواهد شد.

4- محیط غیرعربی: چهارمین محیط بازی منطقه‌ای ایران که در این مقطع حساس بسیار مهم و به علت قدرت گرفتن کشورهای غیرعربی در منطقه تعیین‌کننده است، رابطه با کشورهای غیرعربی است. ترکیه، مصر، مالزی و کشورهای جنوب شرقی آسیا که در این سال‌ها توانسته‌اند نقشی به عنوان قدرت سیاسی و اقتصادی داشته باشند، کشورهایی هستند که با اولویت دادن به آنها می‌تواند جانشینی مناسب برای عدم رابطه با برخی کشورهای دیگر گردد. با این تفاسیر رابطه با مصر به عنوان کشوری غیرعربی که گلوگاه رابطه با فلسطین و کشورهای عربی است و همچنین از لحاظ وحدت کشورهای اسلامی بسیار مفید خواهد بود از دو سال قبل نیز که تحولاتی در منطقه به عنوان بیداری اسلامی آغاز شده‌ است، نقش اخوان‌المسلمین به عنوان گروه تاثیرگذار در مصر به عنوان یکی از سه ژئوپلیتیک خاورمیانه بسیار پررنگ به نظر می‌رسد.

بنابراین علاوه بر محیط‌های دیگری که ایران فرصت برای بازی در آنها را دارد باید محیط غیرعربی و رابطه با کشورهایی مثل ترکیه و مصر که این روزها به عنوان قدرت در منطقه شناخته می‌شوند را غنیمت شمرد و برای برقراری مجدد روابط دیپلماتیک و افتتاح سفارتخانه تلاش کرد و همچنین درباره مسائل سوریه به یک توافق نهایی رسید تا بتوان از توان کشورهای منطقه برای تامین منافع ملی استفاده کرد.